Təəssüf ki, qanla, canla, əzab-əziyyətlə qazandığımız müstəqilliyin qədrini layiqincə bilmədik. Azadlığı məsuliyyət kimi deyil, başıpozuqluq kimi yaşadıq. Öz yolumuzu qurmaq əvəzinə, yad ideologiyaların küləyində sovrulduq, kimliyimizi onların arasında itirdik.
Bir tərəf əxlaqsızlığı “müasirlik” adı ilə millətin ruhuna yeritdi, digər tərəf isə dini cəhaləti “milli-mənəvi dəyər” adı ilə müqəddəsləşdirdi. Beləcə iki qaranlıq girdab arasında qaldıq — biri mənəviyyatı dağıtdı, digəri düşüncəni boğdu. Və ən dəhşətlisi budur ki, biz bunu inkişaf sandıq.
İnsani davranışı zəiflik hesab etdilər. Vicdanlı insanı aciz, düşünən insanı təhlükəli saydılar. Halbuki milləti yaşadan nə kor-koranə qərbləşmədir, nə də orta əsir təfəkkürünə qayıdış. Milləti yaşadan onun ləyaqəti, düşüncəsi, əxlaqı və öz kökünə bağlı qalaraq gələcəyə addımlamasıdır.
Bu gün küçələrdə azadlıq var, amma ruhlarda əsarət dolaşır. İnsanlar danışır, amma düşünmür; baxır, amma görmür; yaşayır, amma mənəvi olaraq çökür. Ən ağır faciə də budur: millətin öz uçurumunu tərəqqi hesab etməsi.
Yekun
Müstəqillik bizə sadəcə dövlət vermədi — o, bizə məsuliyyət verdi. Əgər bu məsuliyyəti daşıya bilməsək, ən möhkəm dövlət belə içdən boşalar. Çünki bir millətin taleyini sərhədlər deyil, onun ruhu müəyyən edir.
Həqiqi azadlıq isə yalnız o zaman doğulur ki, insan həm düşüncəsində, həm əxlaqında, həm də kimliyində müstəqil olmağı bacarır. Əks halda, əldə etdiyimiz azadlıq yalnız ad olaraq qalır — içi boş bir anlayışa çevrilir.
